پاورقى

1.امام پنجم[ ع] در وصيتى بشاگرد عارف خود جا بر جعفى بلندترين دستورالعملهاى عرفانى را مى دهد. گويا سخن فوق مضمون اين فرازاز وصيت حشرت است :

[. يا جابر... واعلم بانك لا تكون لناوليا حتى لواجتمع عليك اهل مصرك و قالوانك رل سوء لم يحزنك ذالك ولو قالوا:انك رجل صالح لم يسرك ذالك . ولكن اعرض نفسك على كتاب الله فان كنت سالكا سبيله زاهدا فى تزهيده راغبا ترغيبه خائفا من تخويفه فاثبت وابشر فانه لايضرك ماقيل فيك . وان كنت للقرآن فماذاالذى يغرك من نفسك !! تحف العقول .سخنان امام باقر.

اى جابر بمقام قرب ما نائل نشوى تا آنگاه كه اگر همه مردم تو را بد داننداندهگين نشوى واگر همه ى آنها تو را شايسته دانند شادان نگردى . بلكه خودت را بر قرآن عرضه كن اگر خود را رهرو راه آن دورى كننده از منهياتش عاشق دستوراتش و ترسان از تهديداتش يافتى براهت ادامه ده و مژده ات باد براين حالت . زيرا آنچه برايت گويند زيانى بتو نرساند. ولى اگر رفتارت را جداى از قرآن يافتى پس به چه چيز خود ميبالى

[ .2و ما خلقت الجن والانس الااليعبدون] قرآن هدف از خلقت را شناخت محبت خيز مى داند كه نتيجه اش عبوديت است . چونكه عابد بدون شناخت كالحمارالطاحونه است و نيزاين سخن مضمون روايتى است ازامام[ ع] كه مى فرمايد: قال داود[ ع] يا رب لماذا خلقت الخلق قال كنت كنزا مخفيا فا حببت ان اعرف الخلق لاعرف . كه هدف از خلقت را معرفت خدا مى داند. ينبوع الاسرار/09/

3.التائب من الذنب كمن لاذنب له . محجه البيضاء فيض كاشانى ج 7.25.

4.اين برخاسته از فلسفه تو به دراسلام است كه درب تو را بر شخص هر چند كناهكار باشد نمى بندد تا بيشتر در لجن معاصى و باتلاق گناه فرو نرود. بدين جهت است كه ياس از رحمت و مغفرت خداوند همرديف شرك به خدااست . و در حديث است كه : كلما عادلا لمومن بالاستغفار والتوبه عادالله تعالى عليه بالمغفره و[ ان الله غفور رحيم يقبل التوبه و يعفوا عن السيئات] فاياك ان تقنط المومنين من رحمه الله .اصول كافى ج 2.424.

5. همانطور كه مستحبات زمينه ساز فرائض و واجبات است مكروهات نيز عامل سقوط در منجلاب گناهان و معاصى و زمينه ساز محرمات است . كه : من اجتتب من الشبهات فقد نجى من المحرمات . و قال الصادق[ ع] اورع الناس من وقف عندالشبهه سفينه البحار2.489.

اين خطبه مولى الموحدين انسان را بياد فرياد درد آور فرزندش امام خمينى مى اندازد كه خطاب بروحانيون فرمود: نگرانى من و معنويت تا مردم از شما برگشته و خداوند بر شما خشم گيرد. و دوباره گرفتار سلطه طاغوت و آمريكا بشويد. چرا كه دنيا مرض است و عالم طبيب هنگامى كه طبيب دردمند گردد چسان درد گشا خواهد بود !! .

6. نوافل نه تنها زمينه ساز واجبات است . بلكه باعث قرب بخداوند و لقاءاو مى گردد چنانچه دراحاديث متعدد و بصورتهاى مختلف به اين مسئله اشاره شده است رجود شود به جامع احاديث الشيعه ج 7.99اصول كافى ج .12 ( عربى ) 352 و نيز ذيل پاورقى 1 پاسخهاى عقيدتى .

7.احب العبادالى الله المتاسى بنيه والمقص لاثره نهج البلاغه فيض خطبه 159.509 در همين خطبه امام على[ ع] به ترسيم روش معيشتى پيامبران مى پردازد و مى فرمايد موسى[ ع] بدرجه اى از سختى رسيد كه فرمود[ رب انى لماانزلت من خير فقير]. بخدا قسم جز نانى كه بخورد چيزى نخواست . بعد درباره رسول الله مى فرمايد: پيامبراطهر] ص] رااسوه خود قرار دهيد. زيرااو اسوه است براى اسوه جويان ...او چنان بود كه بر زمين غذا مى خورد و همانند بندگان مى نشست . خود كفشهايش را وصله مى زد و بدست خودش لباسهايش را مى دوخت . و برالاغ برهنه سوارمى شد و ديگرى ازاسحاب را نيو پشت سر خود سوار مى كرد.ر درب خانه اش پرده اى آويزان بوده داراى نقش و نگار به يكى از زنانش فرمود هان فلانه اين رااز جلو چشمم دور كن زيرا هنگامى كه او را مى بينم دنيا و زينت هايش بيادم مى آيد... أ

8.از پيامبراكرم[ ص] نقل شده كه فرموده اند[ :لايومن احدكم حتى يكون الله و رسوله احب اليه من سواهما. درذمره مومنان قرار نمى گيرد داز شما تااينكه خدا و رسولش رااز همه چيز بيشتر دوست دارد] و حضرت سيدالشهداا[ ع] در دعاى عرفه مى فرمايد:انت الذى اذلت الاغيار عن قلوب احبائك حتى لم يحبوا سواك و لم يجواالى غيرك .

9. مى نگريم كه اين عارف بزرگ ازانزوى و عدم دخالت درامور معاش نهى كرده و مى فرمايد آنچه مبغوض است محبت عرضى و دوست داشتن دنيا در مقابل خدااست نه محبت طولى ه الخلق عيال الله فاحب الخلق الى الله من نفعع عيال الله وادخل على اهل بيت سرورا محجه البيضاء ج 3.407.

10. بريدن از علقه ها و علاقه ها و عادتها در عين آسانى مشكل است . همت مى خواهد و تلاش و جهد و بدين جهت جهاداكبر نام گرفته است .

11. حركت نزولى و صعودى انسان تدريجى است همانگونه كه با يك معصيت نكته سياهى در قلب پيدا شده واگر پاك نشود قطرات انسان و پشتوانه غيبى دارد كه[ من جاهد فيناالهديهم سلنا] [ من يتق الله يجعل له مخرجا].

( 12. مرحوم مامقانى صاحب كتاب رجال معروف در كتاب اخلاقى وارزشمندش[ سراج الشيعه فى آداب الشريعه] كه بزبان فارسى است مى فرمايد:

مكروه است خوابيدن تمام شب كه انسان را تا روز قيامت فقير گذارد و مبغوض خدا گرداند. و جواب بسيار دين و دنيا هر دو را مى برد و خداوند متعال بسيار خوابيدن و بسيار بيكار ماندن را مبغوض دارد. پس سزاواراست كه اول شب خوابيده و بعداز نصف شب بيدار شده . و مقدارى از آخر شب را به عبادت مشغول شد. و مكروه هست خوابيدن ما بين نماز نافله شب و بين فجر... و بدتراز آن خوابيدن ما بين فجر و بين طلوع آفتاب است كه آن مورث فقراست و خداوند متعال در آن وقت روزيها مادى و معنوى ) و محتاج به طلب مى شود. و صداى زمين بشكايت بسوى خداوند بلند مى شوداز خواب بين فجر و طلوع آفتاب . و خواب صبح شوم است رزق را ميراند به عقب و رخسار رااز رد و قبيح كند. آن را تغيير دهد. سراج الشيعه فى آداب الشريعه .57.58.

13. واذارايت الذين يخوضون فى آياتنا فا عرض عنهم حتى يخوضوا فى حديث غيره واما ينسينك الشيطان قلا تعقد بعداالذكرى مع القوم الظالمين . در ذيل اين آيه در تفسرر برهان نورالثقلين احاديث مهمه اى است مراجعه شود.