( و سيق الذيـن اتقـوا ربهم الـى الجنه زمرا حتـى اذا جاءوها و فتحت ابـوابها و قـال لهم خزنتها سلام عليكـم طبتـم فـادخلـوها خالدين ).سوره زمر, آيه73

آنان كه تقـواى الهى را پيشه كـردنـد, گروه گـروه به سـوى بهشت بـرده مى شـوند و هنگامـى كه به آن مـى رسنـد, درهاى بهشت گشـوده مـى شـود و نگهبـانـان بهشتـى به آن ها مـى گـوينـد: سلام بـر شمـا گـوارايتـان بـاد. به بهشت بـريـن وارد شـويـد و جاودانه در آن بمانيد.
سـوق: ترغيب و تحريض بر حركت كردن و راه رفتـن. در مورد ايـن كه چـرا انسان هاى بـاتقـوا و بهشتيان را به بهشت مـى راننـد و سـوق مى دهند, تفاسير مختلفـى نقل شده ولى ممكـن است ـ چنان كه برخـى ذكر كرده اند ـ مقصود ايـن باشد كه شـوق فرشتگان رحمت الهى براى ديدار با اهل تقوا بيـش از شـوق اينان براى رسيدن به بهشت باشد و به نظر اينجانب شـوق خـود بهشت براى در بـرگرفتـن ايـن افراد شايسته, بالاتر است از شـوقـى كه اين ها به بهشت دارنـد, از ايـن روى آنان را بـا سـرعتـى بيشتـر از سـرعت خـودشان به طـرف بهشت مـى برند تا هرچه زودتـر به آن جا بـرسنـد و از نعمت هاى جاويـدان الهى برخوردار گردند.
صاحب مجمع البيان معتقد است كه سوق در ايـن آيه براى مقابله با سوق در آيه قبل است كه در مورد كفار و دوزخيان آمده بـود مانند بشارت كه پيـوسته در مـورد خير به كار برده مـى شـود ولـى گاهـى خداوند كفار را به جهنم و عذاب دردناك نيز بشارت مى دهد كه ايـن براى تقابل بشارت خير است. مى فرمايد: فبشرهـم بعذاب اليـم آنها را به عذابـى دردناك بشارت ده. البته تفاوتى كه در ايـن جا دارد ايـن است كه سـوق در مـورد كفار با تحقيـر و اهانت است ولـى در مـورد پاك سرشتان باتقـوا, با اكرام و احتـرام و گرامـى داشتـن صورت مى پذيرد.
زمـرا: يعنـى گـروه گـروه و دسته دسته.
گـويا اهل بهشت همه با هـم نمـى روند, زيرا در درجات با يكـديگر تفاوت دارند, لذا هر گروه طبق درجه و مقام خـود به بهشت مى رود. و فتحت ابـوابها: واو حـاليه است. و حمله فتحت اءبـوابها حــال است, يعنى به بهشت مـىآيند در حالـى كه بهشت پيـش از آمدنشان ـ براى استقبال از آنان ـ درهاى خـود را گشـوده است و ايـن نهايت احترام و تقـدير است مانند ميزبانـى كه به احترام مهمان, درهاى خـانه خـود را پيـش از آمـدنـش بـر رويـش مـى گشـايد.
سلام عليكـم: يعنـى سلامتـى از خـدا بـراى شما بـاد و يا ايـن كه بشارتى است براى جاودانگـى در سلامتى و تندرستـى و دورى كامل از تمام آفات و بليات.
طبتـم : طيب يعنى پاكيزگى. ايـن جايگاه برايتان خوش و خرم باد, و گـوارايتـان بـاد دخـول در بهشت و رسيـدن به رحمت گستــرده و بى پايان الهى. علامه طباطبايى(ره) معتقد است كه طبتـم ممكـن است بيانگر علت اطلاق سلام باشد.
خـالـديـن: بـراى هميشه در بهشت, جـاودانه بمـانيـد.
نكته اى كه جلب تـوجه مـى كند ايـن كه در مورد اهل جهنـم فرمـود:
هرگاه به آن مى رسند, درهايـش گشوده مى شود ولى در مورد اهل بهشت مى فرمايد: درهايـش قبل از رسيدن آنان گشوده مى شود و ايـن اشاره است به احترام خاصـى كه بـراى آنان قائل شـده انـد. در جاى ديگر قرآن مى فرمايد:
((جنـات عدن مفتحه لهم الابـواب)) بهشت هايـى كه درهايـش بـر روى آنان گشوده است.
علت انتخاب اين آيه:
در اين انديشه بـودم كه ايـن ماه ـ كه ماه امام خمينى است ـ چه آيه اى را براى تفسير اختيار كنـم. آيات زيادى مى تـوانست بيانگر شخصيت امام باشـد ولـى به هـر حال به نظرم رسيـد از خـود قـرآن استمداد كنـم , آن را گشـودم ايـن آيه مباركه آمـد. ديدم چقـدر مناسب است و لذا بـر آن آمـدم كه تـرجمه اى گذرا از آن شـود تـا مقام اين مردان خدا بر مـومنيـن بيشتر مشخص گردد. امام كه خـود الگوى تقـواپيشگان بود و در پارسايى سرآمد همگان بـود, اينك به بهشت جاودان شتافته و به ما مى گويد: ((يا ليت قـومى يعلمون بما غفر لى ربى و جعلنى من المكرمين)) اى كاش قوم مـن مى دانستند كه خـداونـد چگـونه مرا مـورد آمرزش قـرار داد و گـراميـم داشت. و سزاوار است درهاى هشتگانه بهشت بـر روى تابان او گشـوده شـود و فـرشتگان رحمت بـر او سلام كننـد و او را به بهشت جاودانه بشارت دهند. گوارايش باد.


مجله پاسدار اسلام ش 214